Đức Phật hoàn hảo trên mọi phương diện. Người có một đạo lý tuyệt vời, dù cho mấy nghìn năm qua rồi nhưng càng lúc nhân loại càng yêu quý, càng kính phục. Không ai có thể bác bỏ được một giáo lý nào mà Phật đã dạy, dù cho khoa học càng ngày càng tiến bộ. Mà lạ một điều, khoa học càng tiến bộ thì người ta lại càng thấy đạo Phật là hợp lý.

Cho nên có một Người như vậy, mấy nghìn năm qua rồi để lại một đạo lý cực kỳ quý giá, hợp lý, hoàn hảo cho nhân loại này. Chỉ có điều là ngôn ngữ của mấy nghìn năm xưa, bối cảnh mấy nghìn năm xưa thì đôi khi ngày nay ta không hiểu được hết, mà ta phải cố gắng lý giải, phân tích cho dễ hiểu đối với thời đại hôm nay mà thôi.

Ngoài đạo lý đó thì phẩm hạnh của Đức Phật là không có một hạt bụi nhỏ, từ lời ăn tiếng nói, từ cái nhìn, từ mỉm cười, từ cái bước chân đi, không có điều gì dư thừa, không có điều gì sai lầm trong suốt cuộc đời của Đức Phật. Kể cả khi Người chưa đắc đạo, đặc biệt như vậy. Mà khi Người đắc đạo rồi thì vô số Chư Thiên, ma, quỷ thần khắp nơi đều nhìn Đức Phật từng ngày, từng giờ, trong lúc Người nằm ngủ, cũng như trong đời sống của Ngài không bao giờ bắt gặp có một cử chỉ thừa hay một lời nói dư. Tất cả đều đẹp cực kì như một bức tranh hoàn hảo. Thế nên dù không nghe Đức Phật giảng, chỉ ngắm nhìn tư cách của Phật thì người ta đã học được vô số điều hay rồi. Đó là hai điều Đức Phật đã đạt được đầy đủ.

Ngoài ra, Đức Phật còn có một dung nhan kỳ tuyệt. Trong Kinh ghi lại, Ngài có 32 tướng tốt và 80 vẻ đẹp. Toàn thân Ngài ánh lên như một màu hoàng kim vàng óng ánh, phát ra hào quang. Ban ngày ta không thấy rõ, nhưng khi đêm xuống, nơi nào có Đức Phật thì nơi đó tỏa ra ánh sáng. Đó là mắt con người nhìn, còn mắt của Chư Thiên nhìn thì thấy nơi thân Phật tỏa ra hào quang rực rỡ như ánh mặt trời. Từ tóc, mắt, lông mày, tay hay chân thì tất cả đều đẹp tuyệt vời, làm cho chúng sinh khi ngắm nhìn Phật, họ được hoan hỉ, yêu thích lạ lùng.

Đức Phật hoàn hảo trên mọi phương diện, từ nơi xuất thân là dòng dõi vua chúa, từ việc học tập từ nhỏ cực kỳ xuất sắc, giỏi hơn cả thầy dạy mình. Thầy mới dạy một điều là suy luận ra tiếp 100 điều, phân tích ra cho Thầy nghe, đến nỗi vị Thầy ấy đến nói với vua Tịnh Phạn: “Thưa Đại Vương, tôi không còn gì để dạy Thái Tử, bởi vì khi tôi dạy một điều thì Thái Tử phân tích ra 100 điều cho tôi nghe và tôi đã học được nhiều điều từ sự phân tích của Thái Tử.”

Ta thấy con người như vậy kỳ tuyệt từ nhỏ cho đến lớn, cho tới ngày Người nhập Niết Bàn thì đã báo trước cái chết của mình 3 tháng, đến đúng ngày nằm nghiêng bên phải, mặt nhìn về hướng tây, đầu hướng bắc giữa rừng Sala, dặn dò đệ tử lần cuối cùng hết rồi, nhắm mắt nhập định rồi ra đi. Một cái chết đẹp phi thường. Một con người đẹp từ lúc sinh ra cho đến lúc lìa khỏi đời không có một giây phút nào là không đẹp.

Cho nên có một người như vậy xuất hiện giữa cuộc đời thật đáng cho chúng ta đem hết trái tim, đem hết cuộc đời của mình để đi theo. Tuy nhiên, người đó đã vắng bóng khỏi cuộc đời này mấy nghìn năm và để lại những đệ tử. Bây giờ ta thấy có những Thầy Cô xuất gia nối bước theo Phật, thay thế Phật để giáo hóa giữa cuộc đời, những vị Tăng Ni đó, quý Thầy, quý Cô đó chỉ đại diện cho Đức Phật và nếu có bộc lộ được ưu điểm nào đó chỉ là một phần rất nhỏ của Đức Phật mà thôi. Nên ta cũng cám ơn những vị Thầy, những Cô đã xuất gia thay Phật giáo hóa, giữ gìn Phật pháp giữa cuộc đời này. Ta rất biết ơn nhưng ta phải hiểu rằng là những vị đó chỉ là đại diện trung gian cho Đức Phật, chứ còn lòng ta, trọn tấm lòng của ta là dâng hết về cho Đức Phật, phải hiểu là như vậy. Nên hôm nay, ta xác định lại lập trường ta, lý tưởng của ta là trọn lòng theo Phật hết trái tim này, hết cuộc đời này và mãi mãi muôn kiếp về sau là trọn lòng theo Phật.

Trích bài giảng “Trọn lòng theo Phật” – TT. Thích Chân Quang
Link: https://www.youtube.com/watch?v=l49RY1oP1SI

Nơi những mái nhà lá lụp xụp hiện lên thưa thớt trong một ngôi làng nhỏ gần kinh thành Vương Xá (Rajagaha), có một Bà la môn nghèo khổ tên La Đà (Radha). Ngài La Đà đã có tuổi, gia đình di dời đi vì cuộc sống mưu sinh khó nhọc, nên hàng ngày Ngài vất vả kiếm sống trong cô độc. Mỗi sáng, người ta thường thấy Ngài một mình gánh những thùng nước lớn về một túp lều lợp lá đơn sơ, tự mình đem từng bó củi khô gom góp được tới những gia đình để đổi lấy những bộ y phục đã qua sử dụng, hay thường tới lui những nhà phú hộ phụ giúp việc quét tước và xin những thực phẩm mưu sinh.

Trưa hôm ấy, nắng chiếu vàng trên những mái nhà tranh. Trên con đường đất bạc màu quen thuộc, vị Bà la môn nghèo như thường lệ trở về nhà mình thì gặp một vị Tôn giả đang từ xa tiến lại gần. Vị Tôn giả ấy quấn quanh mình tấm y ca sa nâu sậm giản dị, nhưng toàn thân Tôn giả toát lên vầng hào quang êm dịu. Dáng người đĩnh đạc uy nghi, tay ôm bình bát nhẹ nhàng, từng bước chân đi vững chãi nhưng hết sức thong dong. Đó chính là Tôn giả Xá Lợi Phất (Sariputra). Tôn giả không cười nhưng nét mặt hiển hiện niềm an lạc, lòng từ bi ấm áp theo đôi chân của Tôn giả lan tỏa đến khắp nơi. Ngài La Đà bước chậm lại. Trong đôi mắt già nua sáng lên hình ảnh vị Sa môn cao quý, trái tim khô cằn nứt nẻ của ông như đi dịu vỗ về trước một cơn mưa tươi mát. Ngài La Đà run xúc động, từng bước tiến tới bên cạnh Tôn giả cung kính cúi người, hai tay cẩn thận bưng bát dâng lên Tôn giả Xá Lợi Phất một muỗng cơm khô mà ông vừa kiếm được để nuôi sống chính mình. Chính sự cúng dường với trọn lòng quý kính ấy, đã nhen nhóm lên trong tâm hồn ông một tình cảm chân thành, niềm yêu mến hạnh phúc của đời sống oai nghi thanh tịnh.

Kể từ ngày ấy, Ngài La Đà luôn thấy thôi thúc trong tâm, luôn muốn thăm hỏi và tìm tới tinh xá Kỳ Viên (Jetavana) để xin phép được công quả. Mỗi ngày Ngài đều chăm chỉ lui tới, nhu thuận vâng theo sự sắp xếp mà phụ giúp chư Tăng dọn dẹp và chăm nom. Có khi trong không khí mát mẻ của sớm mai, Ngài tới lau quét khoảng sân rộng, dọn dẹp tươm tất khu giảng đường. Có khi qua lớp nắng hồng cam lúc cuối chiều, Ngài gánh nước đầy ắp các chum, sửa sang ngăn nắp giàn bát đũa. Có khi ghé qua tinh xá, Ngài ôm những bó cỏ hương mềm mại, xếp gọn thành sàng tọa trước cửa những căn chòi lá mây… Dần dần, đời sống thanh cao và êm đềm nơi đây trở thành gắn bó. Đã đi qua nửa đời người, giờ đây Ngài La Đà chỉ muốn quay về nương tựa với giáo pháp của Đức Thế Tôn để tìm cầu niềm hạnh phúc chân thật, nơi trở về cuối cùng cho cuộc đời mình.

Trong suốt khoảng thời gian công quả, Ngài được sống trong không khí thanh tịnh. Tuy tuổi cao nhưng ý chí của Ngài luôn kiên cường vượt lên gian khó và Đức Phật nhìn nhận hết những cố gắng nỗ lực ấy. Khi Đức Phật biết rằng nhân duyên nhiều kiếp đã nảy nở, Đức Phật nói: “Vậy này Xá Lợi Phất, hãy cho Bà la môn La Đà xuất gia thọ giới Tỳ kheo”.

Từng lời nói của Thế Tôn như ánh nắng ấm áp soi rọi tâm hồn Ngài. Không gian giảng đường càng thêm ấm áp, chư vị Tỳ kheo mỉm cười vui mừng cho Tôn giả đã đạt được nguyện ước cao thượng.

Tôn giả La Đà là Thánh đệ tử A La Hán ưu tú của Đức Phật, Ngài là tấm gương sáng cho sự say mê học hỏi cũng như tu hành cho dù tuổi đời đã cao. Với sự siêng năng công quả phụng sự, tinh tấn tu tập cho dù hoàn cảnh khó khăn, một lòng nhu thuận, khiêm hạ với những bậc đáng kính, Ngài đã viên mãn hạnh nguyện trong nhiều kiếp xưa.

“Có hai cách để gọi là thương kính Phật:
• Thứ nhất là ta hướng về Phật với lòng thương kính. Ở đây ta dùng từ “thương kính” chứ không phải “tôn kính”. Từ “tôn kính” thì nghiêm trang nhưng thiếu một chút mềm mại tình cảm nên dùng chữ “thương kính”, tức là đối với Phật ngoài sự tôn kính, ta còn có lòng thương Phật nữa.
• Thứ hai là ta thực hành lời Phật dạy.
Trong hai cách này ta chọn cách nào? Nếu chỉ được chọn một, ta chọn cách nào?

Thầy chọn cái thứ nhất, Thầy chọn lòng thương kính Phật, có thể là Thầy sẽ không giỏi thực hành nhưng mà trong tâm Thầy vẫn thương kính Phật để Thầy sống và để chết.

Mà thực ra khi mình có lòng thương kính Phật thì tự nhiên cái thứ hai xuất hiện. Đó là Nhân Quả, cái thứ nhất là nhân của cái thứ hai. Mình có thương kính Phật thực sự rồi từ từ mình tinh tấn thực hành lời Phật dạy, Nhân Quả là như vậy. Còn người bỏ lòng thương kính Phật mà chỉ thực hành lời Phật dạy thì sẽ không tới đâu, giống như là muốn hái trái xoài mà không chịu trồng xoài. Người khôn là phải đi từ cái thứ nhất, tràn ngập lòng thương kính Phật rồi thì cái thứ hai tự tới. Thương kính Phật là cái nhân thúc đẩy ra hành động tinh tấn thực hành giáo pháp.

Lòng thương kính Phật là một tình cảm cao đẹp và vô giá của con người. Ta sống không thể thiếu tình cảm vì cái ái luôn luôn nằm trong hành ấm và làm động cơ để ta sống trên đời này. Ta phải luôn luôn yêu điều này, phải ghét điều kia, phải chán điều nọ, chứ không bao giờ không có gì, có thể là không bộc lộ mạnh thôi, nhưng chúng ta luôn có một cái ái nào đó tiềm tàng trong tâm, gọi là cái muốn luôn luôn tồn tại suốt cuộc đời mình là như vậy. Nhưng những yêu thích, chán, ghét nếu tầm thường, nhỏ bé thì cứ tiếp tục đưa ta vào dòng luân hồi vô tận. Còn tất cả sự yêu thích, chán, ghét nào vĩ đại, chân chính thì làm cuộc đời ta vượt lên cao, làm ta thăng tiến lên những cõi giới khác, biến ta thành con người khác.

Trong những tình cảm đó, tình cảm đặc biệt nhất, quý giá nhất chính là lòng thương kính Phật. Nếu ai đã có lòng thương kính Phật rồi thì người đó coi như may mắn, hãy giữ cho thật kỹ trong tim mình và gài ổ khóa số, kèm theo dấu vân tay để không cho ai có thể lấy cắp”.

Trích bài giảng “Thương kính Phật” – Thượng Tọa Thích Chân Quang
Link: https://www.youtube.com/watch?v=OkE_0FY2nys

Khi còn trẻ, chúng ta muốn kết thân với một người, thì có thể là vì hai bên cần đến năng lực của nhau, có thể là vì sự hợp tác đó mang đến lợi ích cho cả hai bên. Nhưng thuận theo năm tháng trôi đi, đến một lúc nào đó bạn sẽ chợt nhận ra rằng điều có thể khiến bạn yên tâm qua lại với một người không phải là năng lực hay sự thông minh của người đó, mà là nhân phẩm của anh ta.

Có thể người đó rất thật thà, có thể là người đó rất chính nghĩa, có thể là người đó rất thiện lương, cũng có thể chỉ là người đó rất kiên trì với lời hứa của bạn. Những cảm giác tin tưởng chỉ có thể nói ra chứ không viết ra được này, kỳ thực đều không phải là thông minh khôn khéo, mà là tấm lòng chân thành, vị tha.

Cảnh giới cao nhất của thông minh ấy là tấm lòng vị tha, chân thành.