Một buổi sáng cuối thu, trong hang động bên hồ Chaddanta, Tôn giả Kiều Trần Như cảm thấy đã đến lúc phải nhập Niết Bàn. Ngài trầm ngâm một lát rồi dùng thần thông bay về tinh xá Trúc Lâm để đảnh lễ Đức Bổn Sư lần cuối. Tinh xá vẫn mang vẻ đẹp thanh tịnh hiền hòa vốn có, nhưng hôm nay cảnh vật bỗng sáng bừng như sắp đón chờ một thời khắc vô cùng trang nghiêm. Ngoài những lối đi, hàng tre trút lá rơi lả tả theo những làn gió đã bắt đầu mang hơi lạnh, nắng lấp lánh, tất cả cảnh vật trầm mình tĩnh lặng để lắng nghe những lời từ biệt của vị Trưởng lão cao niên khả kính. Trong giảng đường, Đức Bổn Sư ngự trên bảo tòa, Tăng chúng đã đông đủ, một không khí xúc động bao trùm. Tôn giả Kiều Trần Như quỳ sát bên Đức Phật, cúi đầu hôn lên đôi bàn chân của Người:
- Bạch Thế Tôn, con là Kiều Trần Như! Bạch Đấng Thiện Thệ, con là Kiều Trần Như!
Đức Bổn Sư im lặng không nói, nhưng ánh mắt của Người đón nhận vị đệ tử quý kính vào trong thế giới mênh mông của lòng từ ấm áp. Thế rồi, Tôn giả Kiều Trần Như hướng sang chư Tăng đang hiện diện xung quanh:
- Thưa các hiền giả, đây là lần cuối cùng chúng ta gặp nhau. Kiều Trần Như xin giã biệt từ đây, vĩnh viễn không còn sinh tử luân hồi nữa
Nghe lời từ biệt ấy, các Tỳ kheo không nén được xúc động, tất cả đều nghẹn ngào. Hình ảnh một vị Trưởng lão uy đức, hiền từ, vẫn thường hay ngồi phía sau Đức Bổn Sư mỗi khi Người thuyết Pháp bỗng nhiên ùa về trong lòng đại chúng. Thấy vậy, Tôn giả lại nói thêm:
- Các hiền giả đừng nuối tiếc, đừng buồn phiền. Phàm tất cả những gì có sinh đều phải có diệt, vô thường không khước từ một ai.
Thế rồi, Tôn giả xin phép Đức Phật được nhập Niết Bàn tại bờ hồ Chaddanta, nơi Ngài đã an cư những năm tháng cuối cùng của cuộc đời. Đức Phật im lặng đồng ý. Sau đó, Ngài dùng thần thông bay chầm chậm trên không trung để loài người và chư Thiên được chiêm ngưỡng lần cuối.
Ngay chiều hôm ấy, Tôn giả Kiều Trần Như xuống hồ Chaddanta gột rửa sạch bụi bặm của thế gian, Ngài ngắm nhìn lại cảnh vật và tư thất một lần cuối rồi nhẹ nhàng ngồi tĩnh tọa trong tư thế kiết già. Khi đêm tàn canh, Ngài an nhiên nhắm mắt xả bỏ xác thân, nhập vào Niết Bàn tịch diệt. Tất cả những cánh hoa rừng của khu rừng Chaddanta đồng loạt héo rũ, các cành cây oằn mình cúi đầu kính lễ tiễn biệt bậc Thánh Tăng, hàng ngàn con voi cất lên tiếng rống bi tráng làm rung động cả dãy Hy Mã Lạp Sơn. Chư Thiên hóa hiện một đại bảo tháp bằng ngọc để an vị di hài Tôn giả, luân phiên cung nghênh qua khắp các tầng trời rồi mới đặt lên một đài hỏa táng bằng gỗ đàn hương quý…
Tôn giả đã đã an trú trong Niết Bàn nơi không còn sinh tử, nhưng hình ảnh của Ngài vẫn sống mãi cùng với sự trường tồn của Tăng chúng, lời dạy của Ngài mãi là bài học thiêng liêng cho tất cả chúng sinh: “Trong tam giới, có rất nhiều bảo vật. Thuận cảnh gợi lên ái dục lúc nào cũng chực chờ chi phối tâm ta. Nhưng cũng giống như mưa trời làm sạch bụi trần, chánh niệm về Vô thường, Vô ngã sẽ loại bỏ được các tà niệm”
Ngày nay, trong khu vườn của nhiều ngôi cổ tự đã tái hiện lại không gian linh thiêng khi lần đầu tiên Đức Phật thuyết Pháp tại vườn Lộc Uyển hơn hai ngàn năm trước. Đức Bổn Sư ngự trên đài sen, năm huynh đệ Ngài Kiều Trần Như chắp tay búp sen tôn kính vô ngần đón nhận từng lời Pháp thoại. Hình ảnh ấy khiến biết bao người con Phật xúc động, vun bồi niềm tin thêm sâu dày với Phật Pháp.
















