Điện và nước là hai thứ thiết yếu trong đời sống con người. Nếu thiếu hụt điện thì các hoạt động xã hội, sản xuất, kinh tế sẽ bị trì trệ. Trong khi đó, nếu thiếu nước thì sự sống của muôn loài, vạn vật, trong đó có con người bị đe dọa nặng nề. Chính vì thế, tiết kiệm điện, nước không còn là vấn đề liên quan đến chi tiêu tài chính của mỗi người nữa, mà nó liên quan đến sự sống và hạnh phúc của cả cộng đồng.
Tiết kiệm điện – nước chính là tiết kiệm tiền cho gia đình, đất nước và cho toàn thế giới. Bên cạnh đó, tiết kiệm điện còn góp phần gìn giữ tài nguyên, môi trường cho thế hệ tương lai; chẳng hạn, theo ước tính khi tiết kiệm được 1 kwh điện, chúng ta giảm được 0,5674 kg CO2 thải ra môi trường (*). Và người có lương tâm và thương yêu mọi người sẽ rất cân nhắc khi sử dụng từng giọt nước hay từng lần bật công tắc điện.
I. Giải pháp chung để tiết kiệm điện nước
Ghi chép lại việc sử dụng điện, nước hoặc xây dựng biểu đồ sử dụng theo tuần, tháng để dễ theo dõi. Khi có sự tăng bất thường ta sẽ có thể tìm hiểu được nguyên nhân, phát hiện được sự rò rỉ, lãng phí và kịp thời xử lý.
Tích cực trồng cây xanh xung quanh không gian sống. Cây xanh giúp không khí trở nên mát mẻ hơn, ta cũng hạn chế được việc dùng quạt, máy lạnh. Nơi nào có nhiều cây lớn thì nơi đó có lượng mưa ổn định, cung cấp lượng nước đầy đủ cho sông ngòi, đảm bảo cho các nhà máy thủy điện hoạt động tốt.
II. Tiết kiệm điện
Nhờ vào sự phát triển của khoa học, kỹ thuật trên thế giới, rất nhiều các thiết bị điện - điện tử thông minh phục vụ nhu cầu cuộc sống hàng ngày của con người. Tuy nhiên, mỗi chúng ta cần ý thức sử dụng điện một cách thông minh và tiết kiệm điện năng nhất có thể, vừa tiết kiệm chi phí cho gia đình, vừa tiết kiệm tài nguyên điện của quốc gia.
Cách bố trí đường điện, lắp đặt thiết bị hợp lý, khoa học và tính toán công suất phù hợp, dùng những dây điện loại tốt có điện trở suất thấp cũng là cách tiết kiệm điện.
Thiết bị đồ dùng điện nên có một khoảng cách với vách tường, vì vách tường là chất liệu hấp thu nhiệt tốt làm hao phí và gây tiêu tốn nhiều điện năng.
Lựa chọn thiết bị thông minh với nhiều tính năng tiết kiệm điện năng thay cho những thiết bị công nghệ cũ gây tốn hao năng lượng lớn.
Thường xuyên bảo trì, vệ sinh các thiết bị điện sạch sẽ để tăng tuổi thọ của thiết bị và giảm hao phí điện nhiều hơn.
Rút phích cắm các thiết bị điện khi không có nhu cầu sử dụng như ti vi, máy quạt,... hoặc rút cắm cục sạc pin điện thoại, laptop,... là cách cũng giúp ta tiết kiệm điện năng; vì khi không sử dụng thì các thiết bị này vẫn tiêu thụ điện năng và còn có nguy cơ chập điện, gây cháy nổ. Còn khi ra ngoài, tắt hết các thiết bị để tiết kiệm điện và đảm bảo an toàn cho ngôi nhà của mình.
Tập thói quen sử dụng đồ điện trong gia đình một cách tiết kiệm nhất, ví dụ như chỉ mở công suất vừa đủ dùng; hạn chế mở tủ lạnh quá nhiều; nên giặt quần áo khi đủ khối lượng của với đúng công suất của máy giặt; điều chỉnh nhiệt độ của máy lạnh hợp lý, sử dựng thiết bị điện khi thật cần thiết,...
Thay đổi thói quen sinh hoạt không tốt như: Ban đêm thì thức khuya thắp đèn để làm chuyện vô bổ rồi lại ngủ vùi vào ban ngày khi ánh sáng đầy đủ; vừa bật quạt hay máy lạnh, vừa đắp chăn.
Hạn chế sử dụng điện trong giờ cao điểm hoặc nhằm mục đích giải trí (chơi game, facebook, xem phim,…), quảng cáo, các khu vui chơi (quán bar, vũ trường, karaoke,…)
Máy lạnh tiêu hao rất nhiều điện vì thế ta chỉ nên giữ nhiệt độ ở mức hợp lý là 27 độ C, trước thời gian ra khỏi phòng 2 tiếng ta nên tắt máy để tận dụng hiệu quả không khí lạnh còn trong phòng.
Tập sống đơn giản, thân thiện với thiên nhiên. Hạn chế lối sống phụ thuộc vào tiện nghi, các trang thiết bị máy móc hiện đại. Không đua đòi chạy theo công nghệ để hưởng thụ quá nhiều cho nhu cầu cá nhân.
Công suất sử dụng điện trong sản xuất rất lớn nên cần có chính sách khuyến khích các nhà máy, cơ sở sản xuất thường xuyên cập nhật, nâng cấp công nghệ sản xuất để đạt được sự tiết kiệm tối đa.
Cố gắng tìm cách tận dụng tối đa các nguồn năng lượng thiên nhiên (mặt trời, gió,..) một cách sáng tạo nhất. Ngoài ra nghiên cứu sử dụng thêm các nguồn năng lượng mới, thân thiện với môi trường. Chế tạo các thiết bị chuyển đổi cơ năng, nhiệt năng thành điện năng, thiết bị tiết kiệm điện năng.
Sử dụng bình nước nóng dùng năng lượng mặt trời sẽ giúp tiết kiệm chi phí do không có chi phí điện, gas hoặc các loại nhiên liệu khác (chỉ đầu tư chi phí ban đầu một lần duy nhất) mà vẫn có nước nóng phục vụ sinh hoạt hàng ngày. Ngoài ra, việc sử dụng năng lượng mặt trời còn giúp giảm ô nhiễm môi trường do giảm áp lực đầu tư nguồn điện.
Thiết kế, bố trí không gian sống thân thiện với môi trường để hạn chế dùng đèn điện hay máy lạnh. Ví dụ như: Dùng các loại chất liệu xây dựng nhà tránh hấp thụ nhiệt, tạo dàn dây leo che phủ bên ngoài như trên mái, tạo ra hệ thống lưu thông gió trong nhà, thiết kế chỗ lấy sáng, lấy gió để phơi đồ,...
Đối với ngôi nhà không đủ ánh sáng, có thể dùng những tấm lấy sáng tạo nên sự khúc xạ ánh sáng hay như tạo ra những loại đèn không cần dụng điện như: “đèn chai nước (đèn Moser)”(*)…. Tạo ánh sáng tự nhiên tránh dùng đèn điện vào ban ngày.
Một trong những cách giảm nhiệt, tạo độ ẩm trong nhà, trong văn phòng là để một chậu nước lạnh, có thể trang trí thành bể nước nhỏ trồng các loại cây lọc không khí vừa là một không gian đẹp trong nhà vừa giúp điều hòa không khí. Lợi dụng sự bốc hơi nước làm không khí trở lên mát mẻ hơn. Hay như thiết kế thiết bị điều hòa từ vỏ chai nhựa (Eco - cooler) (**),
Khi dùng các thiết bị điện tạo nhiệt nên tận dụng lượng nhiệt sau khi thiết bị không hoạt động nữa. Ví dụ: ủi đồ khi gần xong, ta có thể rút ổ điện và tận dụng lượng nhiệt còn lại để ủi tiếp; nấu cơm có thể kết hợp hấp những món ăn khác,…
Cũng có nhiều mẹo vặt để hạn chế sử dụng điện như: sau khi giặt đồ nên giũ mạnh làm quần áo phẳng hơn sẽ giảm việc là ủi sau đó, lựa chọn vải không bị nhăn nhiều, nên sử dụng dụng cụ đựng thực phẩm trong tủ lạnh bằng sứ, thủy tinh, inox để giúp giữ nhiệt tốt hơn; thường xuyên vệ sinh tấm lọc máy lạnh để tăng khả năng lưu thông gió cũng giúp tiết kiệm điện hơn,....
III. Tiết kiệm nước
Nước sạch luôn là nguồn tài nguyên quý giá, là một phần thiết yếu không thể thiếu trong cuộc sống của con người. Vì vậy, ta luôn nhắc nhau: “tiết kiệm từng giọt nước vì cả thế giới này đang rất khan hiếm nước” để ta chủ động sử dụng hết sức tiết kiệm. Có một số cách đơn giản như: mở ⅓ vòi nước khi rửa mặt, rửa tay; tắm bằng vòi sen không tắm bồn; khi đi vệ sinh nhấn xả nước vừa phải,...
Đối với các thiết bị hoạt động cần dùng nước như: máy giặt, máy rửa bát, vòi phun nước,… ta cần sử dụng một cách thông minh, hiệu quả để tiết kiệm nước. Ví dụ như: nên giặt tay với lượng quần áo ít, trường hợp giặt máy thì cần số lượng quần áo vừa phải hay chọn chế độ giặt, mực nước hợp lý. Hoặc, tùy vào mức độ bị dính bẩn của quần áo hay vật dụng, ta sẽ phân loại trước rồi xử lý theo thứ tự ưu tiên đồ sạch hơn trước tới đồ dơ hơn.
Tập thói quen tái sử dụng nước hiệu quả. Với cùng một lượng nước, nếu biết cách sử dụng, chúng ta có thể dùng được vào rất nhiều việc, nhiều mục đích khác nhau. Ví dụ như cùng một chậu nước, ta có thể vo gạo, rửa rau rồi tưới cây; nước giặt quần áo có thể tái sử dụng để cọ rửa sàn phòng tắm,… Hãy tận dụng tối đa, sử dụng nước theo một quy trình thông minh, ta sẽ ngạc nhiên về mức độ tiết kiệm nước cho gia đình mình bằng thói quen này.
Khi uống nước, ta lấy lượng nước đá vừa đủ dùng, uống hết phần nước của mình, nếu lỡ sử dụng dư hãy tưới vào các gốc cây xanh. Lưu trữ nước mưa bằng cách dùng thùng chứa, xô đựng hay xây bể chứa để lưu trữ nước cho được nhiều. Lượng nước này có thể dùng để lau rửa, tưới cây, tưới đường,...
Lựa chọn sử dụng các công cụ thiết bị chất lượng. Thường xuyên kiểm tra hệ thống nước, các thiết bị sử dụng nước thường xuyên để đảm bảo không có hiện tượng rò rỉ nước. Việc kiểm tra như vậy giúp tránh được sự lãng phí nước do rò rỉ và tránh được cả những hệ lụy như: tường bị ẩm mốc, giảm tuổi thọ các thiết bị liên quan. Mẹo để kiểm tra là tắt hết các thiết bị nước trong 2 giờ rồi kiểm tra đồng hồ nước.
Không sử dụng nước chỉ để vui chơi, giải trí như lễ hội té nước, ném bong bóng nước, lễ hội sắc màu,... Trời đất ban cho ta nguồn nước để sống mà ta không trân trọng thì sớm muộn gì cũng không còn nước để dùng.
Nên tạo thói quen sử dụng nước theo cách tiết kiệm mà vẫn hiệu quả như: khi tắm nên tắm bằng vòi sen và tạo khoảng cách vừa phải với cơ thể để tránh vun nước ra xung quanh, không nên vừa mở vòi vừa tắm xà phòng hay tắm quá lâu. Hay không nên dùng vòi xịt để rửa xe, sân hè, nên dùng ít nước lau chùi qua một lần sau đó dùng lần nước cuối cùng để làm sạch lại một cách hợp lý.
Tránh lạm dụng khai thác nước ngầm vào nông nghiệp, công nghiệp vì nước ngầm rất tinh khiết, chỉ sử dụng cho nhu cầu thiết yếu vào mùa khô, khiến địa tầng không ổn định, tắt nguồn nước ngầm. Khi không sử dụng giếng nước, chúng ta nên lấp giếng đúng quy định, tránh gây ô nhiễm nguồn nước ngầm.
Ta có thể sáng tạo những phương pháp tái sử dụng nước như: thiết kế hệ thống quay vòng nước như nước tắm, giặt hoặc đánh răng, rửa mặt xong sẽ được chuyển sang hệ thống xử lý để tái sử dụng cho việc dội rửa bồn vệ sinh hay chà nhà vệ sinh. Hay tạo ra hệ thống xử lý nước thải thành nước dùng cho tưới tiêu, sinh hoạt.
Sáng tạo, phát minh ra những máy móc có thể biến nước mặn thành nước ngọt, sử dụng bình năng lượng bốc hơi để tận dụng hơi nước, chế ra vật liệu lắng đọng hơi nước, vòi rửa tay phun sương,...
Để tiết kiệm lượng nước tưới tiêu cho nông nghiệp ta có thể dùng một số phương pháp đo lường đơn giản, dễ thực hiện. Chẳng hạn đo được lượng nước trong lòng đất bằng cách đặt một chai nhựa ngược xuống đất và theo dõi độ ngưng tụ bên trong, nếu các giọt nước ít đi, đó là lúc tưới tiêu lần đầu trong mùa vụ. Hoặc dùng một lon sữa đặc rỗng đo lượng mưa, nếu một lon sữa chuẩn chứa 1/6 lượng nước mưa, thì các cây gần đó đã nhận khoảng 100 lít nước, từ đó điều chỉnh lượng nước tưới sao cho phù hợp.
Trong mùa khô hạn, ta thiết kế những bình tưới, hệ thống tưới nhỏ giọt cho cây, cách này vừa giúp tiết kiệm nước vừa đảm bảo cây đủ nước cho quá trình sinh trưởng, phát triển. Tưới theo cách này nước không bị hao hụt, mất mát ra bên ngoài môi trường.
IV. Giáo dục, tuyên truyền về tiết kiệm điện nước,
Tích cực chia sẻ cho mọi người nhân quả về việc sử dụng điện nước, giúp họ tin hiểu luật nhân quả để có một thói quen đúng đắn, không phí phạm, có thái độ trân quý và sử dụng điện nước một cách hợp lý nhất.
Ta nên kêu gọi, tuyên truyền, giáo dục hướng dẫn mọi người (đặc biệt là trẻ nhỏ) về những hành động thiết thực để thực hiện lối sống tiết kiệm điện nước thông qua các phương tiện truyền thông đại chúng (biểu ngữ, áp phích, mạng xã hội, triển lãm ý tưởng, sản phẩm xanh, …) hay nhà trường. Dán một số câu ca dao, lời khuyên ý nghĩa nhắc nhở mọi người ý thức tiết kiệm điện nước.
Việc tiết kiệm nước sẽ không thể đạt được hiệu quả nếu ta thực hiện một mình. Hãy nhắc nhở tất cả các thành viên trong gia đình hay bạn bè, đồng nghiệp cùng thực hiện kế hoạch tiết kiệm nước bằng cách đơn giản như: dán những mẩu giấy nhớ lên vị trí gần các thành viên thường sử dụng nhiều nước như: bồn rửa bát, bồn rửa mặt, vòi hoa sen… Đây là một cách nhắc nhở khá hiệu quả giúp gia đình, cơ quan tiết kiệm được nước cũng như chi phí đáng kể.
Ta chủ động đề xuất với nhà nước về việc quy định chặt chẽ về mức sử dụng tối đa điện nước cho mỗi hộ gia đình hoặc cơ quan, cũng như các biện pháp phạt tiền, phạt lao động công ích (gom rác trên sông, dưới cống, hộ gia đình ,...) khi mọi người không có ý thức tiết kiệm điện hoặc nước cho quốc gia hoặc làm ô nhiễm nguồn nước.
Lời kết:
Điện, nước cần phải được sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm chúng là tiết kiệm phước của ta cho những việc lớn hơn. Chúng ta không ngừng tư duy tìm tòi, áp dụng những giải pháp tiết kiệm nhưng quan trọng nhất vẫn là ý thức con người. Con người phải thấy được trách nhiệm của mình với mọi người, với thế hệ tương lai, với muôn loài và cả hành tinh mà luôn ý thức việc sử dụng của mình cho thật hợp lý.
Đừng nghĩ rằng do mình trả tiền nên được quyền sử dụng điện nước một cách thoải mái. Suy nghĩ này là rất ích kỷ và độc ác bởi ngoài kia biết bao người khổ sở vì không có điện; bệnh tật, cháy khát vì không có nước để uống.Tiết kiệm điện nước không chỉ giúp bản thân ta giữ được cái phước đầy đủ sự tiện nghi mà còn dành lại phần dư đó cho nhiều người người khác được dùng, góp phần giữ gìn cho cộng đồng không bị thiếu hụt, nhất là vào mùa khô, điện nước đều rất là quý.
Chú thích:
(*) Đèn Moser: Đó là một ý tưởng sáng giá! Do thợ cơ khí người Brazil - Alfredo Moser dùng chai nhựa được đổ đầy nước, chất tẩy trắng và nguyên lý của phản xạ để chiếu sáng các căn phòng thiếu ánh sáng trong cả ngày.
http://khoahoc.tv/den-bang-chai-nuoc-chieu-sang-hang-trieu-can-nha-48412
(**)Eco-cooler được làm đơn giản chỉ bằng bìa các-tông và vỏ chai nhựa. Cắt bỏ một nửa phần đáy chai và đỉnh của nắp chai (cho phép không khí lưu thông), khoan lỗ trên tấm bìa và đặt những cái chai vào, cố định lại bằng nắp. Khi lắp chiếc điều hòa đặc biệt này lên cửa sổ của nhà, chú ý là để phần đáy chai to hơn hướng ra ngoài.
https://www.hieuhien.vn/may-dieu-hoa-khong-khi-khong-dung-nguon-dien-eco-cooler
BÀI ĐỌC THÊM
Siêu vật liệu mới
Vì lo lắng trước nạn thiếu năng lượng mà các nhà khoa học cố gắng tìm ra vật liệu làm pin mặt trời, hứng ánh nắng tạo ra điện.
Bây giờ nhân loại đang đứng trước nỗi lo thiếu nước ngọt. Nhiều vùng hạn hán chưa từng thấy, làm đảo lộn cuộc sống muôn loài tất cả. Nhiều quốc gia có nguy cơ lui lại thời tiền sử, hoặc bị xóa sổ.
Israel đã tạo được vật liệu hứng hơi nước để tưới cây và làm nên cuộc cách mạng nông nghiệp trên sa mạc khô cằn. Ta nên học tập Israel về vật liệu này. Thậm chí ta còn phải phát triển một loại vật liệu hai công dụng. Ban ngày thì tấm vật liệu đó là pin mặt trời hứng ánh nắng biến thành điện, ban đêm thì tấm vật liệu đó hứng đọng hơi nước trong không khí để lấy từng giọt nước vào bình chứa.
Ai tìm ra vật liệu hứng đọng nước này là người cứu nhân loại khỏi tuyệt chủng.
Có những vùng miền độ ẩm cao vào mùa lạnh thì nền gạch đọng nước như là tưới nước. Nhưng cũng vùng đó, thay loại gạch khác đi, thì không có hiện tượng đọng nước ẩm ướt nữa. Rõ ràng là có những vật liệu "nhạy" đọng hơi nước trong không khí hơn vật liệu khác.
Bây giờ ta mày mò tìm tòi một loại siêu vật liệu sao cho cực kỳ nhạy đọng hơi nước trong không khí ngay cả khi nhiệt độ cao. Chỉ cần ánh mặt trời tắt khỏi chân trời là hơi nước bắt đầu đọng dần dần lên bề mặt tấm siêu vât liệu đó.
Để tìm thấy loại siêu vật liệu này, có khi chúng ta phải đi vào thế giới Nano, mày mò sắp xếp các nguyên tử của các nguyên tố lại với nhau, và may mắn (phải có yếu tố may mắn) thì ta tìm thấy loại siêu vật liệu đó.
Người nào tìm ra loại siêu vật liệu đó, nên được siêu giải thưởng, vì giải Nobel vẫn còn không xứng đáng.
Nguồn: Thiền Tôn Phật Quang


