Trong giao tiếp hàng ngày, chúng ta thường nói chuyện qua lại để trao đổi với nhau. Đây là lối giao tiếp ngắn gọn nhưng là cơ hội để ta và người hiểu nhau hơn. Nói chuyện qua lại có thể bằng nhiều hình thức trực tiếp hoặc gián tiếp (thông qua cuộc gọi, tin nhắn, email …).
Có rất nhiều vấn đề để nói nhưng ta cần chủ động đưa ra vấn đề thiết thực phù hợp với từng đối tượng, không gian và thời gian cho phép. Mục đích của cuộc nói chuyện cũng rất quan trọng, đó có thể là hỏi thăm sức khỏe về gia đình, về học tập, công ăn việc làm, tu tập, những khó khăn đang mắc phải hay hơn hết là trao đổi về đạo lý, quan điểm, triết lý sống cao thượng… Tất cả với mục đích tạo sự hiểu biết thông cảm lẫn nhau, giúp đỡ nhau và yêu thương nhau hơn trong cuộc sống.
Nghe nói là một nghệ thuật, biết lắng nghe và biết nói những lời thích hợp. Mọi người nói chuyện qua lại với nhau để trao đổi thông tin, thể hiện quan điểm cá nhân,... Đồng thời, đây cũng là phương tiện để mọi người thể hiện tình yêu thương, chia sẻ, thấu hiểu, quan tâm đến nhau nhiều hơn. Cuộc nói chuyện qua lại dù ngắn đến đâu cũng có thể cảm nhận, đánh giá một phần đạo đức của con
người. Vì thế, nghe nói cũng là một cách cách rèn luyện đạo đức mà ai cũng phải trao dồi.Nói chuyện qua lại khi phát triển thêm, nhiều hơn, sâu hơn vào một đề tài, chủ đề nào đó thì trở thành câu chuyện nhằm đưa đến sự thông hiểu lẫn nhau. Việc lựa chọn câu chuyện một cách khéo léo sẽ đưa đến cuộc nói chuyện trở nên thú vị đạt được hiệu quả cao.
Lối dẫn dắt câu chuyện phải sinh động, lôi cuốn đối với người nghe. Khi đi vào câu chuyện, hai bên nên cùng đóng góp vào mạch chuyện chung, tránh chồng lấn qua đề tài khác, câu chuyện khác. Câu chuyện trong cuộc giao tiếp nên đúng sự thật, không thêm bớt hoặc sai sự thật.
Trong cuộc sống để hiểu nhau hơn, giải quyết được những khó khăn mà một bên đang vướng phải ta cần có những câu chuyện, cần sự chia sẻ, giãi bày. Cả hai bên nên cùng hướng tới một mục tiêu chung như hướng về điều hay lẽ phải, lợi ích chung, hoặc cao hơn nữa câu chuyện mang đến lý tưởng, sống cao đẹp giúp cho nhau tốt lên từng ngày.
Thời gian là vàng bạc. Chính vì vậy, ta phải biết quý thời gian của mình, và càng nên tôn trọng thời gian của người khác. Để việc nói chuyện mang lại lợi ích cho người khác, ta cần lưu ý: nói ngắn gọn, đủ ý, dễ hiểu để tiết kiệm thời gian. Ta tinh tế nhận ra biểu hiện muốn chấm dứt cuộc trò chuyện của người tham gia để dừng đúng lúc.
Ta cần phân biệt được phép lịch sự, kĩ năng trò chuyện khéo
léo với đạo đức trong giao tiếp. Có thể biểu hiện rất giống nhau nhưng đạo đức
là những nét đẹp cư xử xuất phát từ trong tâm hồn.Có những mối quan hệ không tốt đẹp làm ta khó chịu khi giao
tiếp nhưng đạo đức của con người là vẫn phải hòa ái, tôn trọng, yêu thương. Đó không phải là giả tạo mà là chân thành, tất nhiên sẽ rất khó nhưng không được phép bỏ qua. “Lời nói chẳng mất tiền mua, Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau.”Phép lịch sự trong thế gian là ta bày tỏ sự quan tâm, tôn trọng đối với người mà ta tiếp xúc, tức là sợ người ta buồn mà ta đối xử trong từng ánh mắt, câu nói, cử chỉ rất dè dặt, cẩn thận. Người biết đối xử lịch sự cũng được phước, đi đến đâu cũng được mọi người đối xử lại ân cần, đàng hoàng.
Đạo đức giao tiếp là bằng tất cả sự chân thật trong tâm khi tiếp xúc với ai đó ta luôn quan tâm, thể hiện tình thương yêu, tôn trọng qua từng ánh mắt, nụ cười, qua cử chỉ lời nói, lời khen. Luôn mong muốn họ biết làm việc từ thiện, nghe đạo lý, tạo cơ hội cho họ làm việc thiện.
Đối với người đệ tử Phật để đạt được đạo đức trò chuyện ta cần thực hành đúng Chánh ngữ (trong Bát Chánh Đạo của Đạo Phật). Ở đây có sự tương tác giữa mọi người với nhau nên tội phước hiện ra rõ ràng.
Khi ta nóichuyện với mọi người ta thường cung cấp thông tin cho nhau, hoặc nhờ người khác làm điều này điều kia. Việc này đúng sẽ tạo thành phước, sai sẽ tạo tội. Nếu cung cấp thông tin sai để người khác hiểu lầm về người nào đó là ta mang tội, hoặc những lời dạy dỗ, khuyên răn cho người thay đổi sống theo điều thiện thì ta được phước.
Mọi người ai cũng thực hành theo đạo đức giao tiếp thì cuộc sống sẽ tốt đẹp lên rất nhiều vì mọi người ai cũng thương yêu, tôn trọng lẫn nhau, làm cho thế gian này niềm vui tăng lên, góp phần làm cho trái đất như một cõi thiên đường tràn ngập niềm an vui, hạnh phúc
BÀI ĐỌC THÊM
Tiếp nhận thông tin - chia sẻ thông tin
Thế giới này được tạo ra bởi lời nói. Câu nói này nghe hơi kỳ kỳ. Thật ra nó cũng đúng mà chỉ đúng một góc nhỏ.
Nhiều lời chê bai quá thì người tốt cũng bị ghét. Nhiều lời xưng tụng quá thì người xấu cũng được thương. Các nhà tình báo chính trị hiểu điều này rất rõ nên luôn vận dụng các cách thức để đưa thông tin mình muốn cho mọi người nghe.
Chỉ khác nhau là, ai có chính nghĩa thì cho thông tin đưa ra khá gần với sự thật (khá gần thôi chứ không tuyệt đối đúng). Kẻ phi nghĩa thì trắng trợn chế tạo thông tin giả để lừa gạt mọi người.
Cuối cùng quần chúng có thể là nạn nhân nếu bị ảnh hưởng bởi thông tin giả, rồi hiểu sai, thương ghét sai, quyết định sai, làm sai, gây thành nghiệp chướng cho muôn kiếp sau. Còn ngược lại, nếu nhận được thông tin đúng, hiểu đúng, thương ghét đúng, quyết định đúng, làm đúng, tạo thành công đức cho nhiều kiếp sau.
Ở trên mạng nhiều thông tin sai lạc quá, hầu hết do các thế lực chính trị chỉ đạo thuộc hạ dựng nên để đầu độc mọi người. Rất nhiều người bị đầu độc bởi các thông tin giả tạo mà được thiết kế tạo dựng y như thật, để rồi tâm hồn tan vỡ hư hao.
Điều chúng ta may mắn không bị thông tin giả tạo đầu độc khi chúng ta nắm giữ kỹ hai phẩm chất này, yêu đạo lý và yêu tổ quốc. Ai nói gì ngược với hai phẩm chất đó thì ta không chấp nhận. Hai phẩm chất này giống như đôi cánh giữ con chim còn tung bay trong bầu trời hạnh phúc.
Nguồn: Thiền Tôn Phật Quang.


