“Một cây làm chẳng lên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao”
Trong cuộc sống cũng như trong công việc, con người chúng ta rất cần có sự hợp tác, hỗ trợ lẫn nhau để tạo nên sự phát triển vững mạnh của tập thể, xã hội. Một cá nhân nếu không có tinh thần đồng đội, thích làm theo ý mình thì dễ thất bại. Do đó, mỗi người cần trang bị những kiến thức, kỹ năng và đặc biệt là biết từ bỏ cái tôi hay còn gọi là anh hùng cá nhân trong làm việc nhóm để cùng góp sức, làm nên thành công của tổ chức.
Nhóm là tập hợp nhiều người cùng có chung mục tiêu, trong đó mỗi thành viên có vai trò nhiệm vụ rõ ràng và có các quy tắc chung cần tuân theo. Các thành viên trong nhóm biết phối hợp, hỗ trợ và phát huy các ưu điểm của mình để cùng nhau đạt đến kết quả tốt nhất cho mục tiêu mà nhóm đặt ra. Sức mạnh tập thể sẽ giúp giải quyết những việc mà các cá nhân riêng lẻ không làm được. Trí tuệ tập thể được phát huy và kết tinh lại sẽ tạo nên quyết định có tính đúng đắn cao nhất.
Người trưởng nhóm phải là người có khả năng lãnh đạo, bao quát, biết cách tạo điều kiện, phát huy điểm mạnh của mỗi thành viên, biết tạo nên sự cộng hưởng và tiếng nói chung trong nhóm. Nên luân phiên vai trò trưởng nhóm theo định kỳ để ai cũng có cơ hội được hoàn thiện khả năng lãnh đạo của mình. Việc làm này cũng giúp cho các thành viên thấu hiểu sự vất vả của người trưởng nhóm.
Sự gắn kết của các thành viên là điều kiện hết sức cần thiết để biến nhóm thành một khối đoàn kết tiến về mục tiêu chung. Do vậy, mỗi người cần biết tôn trọng, quan tâm, phối hợp và giúp đỡ các thành viên khác vượt qua khó khăn của mình. Khi nhóm xảy ra sự bất hòa cần chia sẻ với nhau một cách thẳng thắn, nhẹ nhàng, biết lắng nghe, thấu hiểu lẫn nhau, từ đó đưa ra hướng giải quyết hiệu quả.
Bản thân mỗi người phải chủ động phát huy tối đa năng lực và tính sáng tạo của mình, tự tin đề xuất ý kiến của mình vì ý kiến của mỗi người đều rất quan trọng để các thành viên trong nhóm nhìn nhận nhiều khía cạnh của vấn đề, đóng góp nhiều ý tưởng sáng tạo và đưa ra giải pháp đúng đắn, hiệu quả. Các thành viên nên động viên, khen ngợi nhau để không khí làm việc được thoải mái, vui vẻ.
Tính kỷ luật trong nhóm là yếu tố cơ bản và rất cần thiết để một nhóm duy trì, ổn định và phát triển. Các thành viên phải tuân thủ tôn trọng nội quy nhóm, giờ giấc đảm bảo,... Đặc biệt phải vâng lời, xin phép và báo cáo khi thực hiện một công việc nào đó.
Phải thống nhất nguyên tắc làm việc “công tư phân minh”: không để lẫn lộn tình cảm cá nhân, hay ảnh hưởng bởi địa vị, tuổi tác của các thành viên. Mọi quyết định hay ý kiến đều phải vì lợi ích chung.
Các thành viên phải trao đổi, suy xét những ý tưởng đã đưa ra. Đồng thời ta cần biết tự bảo vệ và thuyết phục người khác đồng tình với ý kiến của mình. Khi thuyết phục, ta phải dựa vào chính những ý kiến chung để củng cố hay làm cho nó trở nên hợp lý hơn, để người nghe dễ đồng thuận, chứ không chỉ dựa vào lý lẽ cá nhân. Nhất là không nên dựa vào vị trí hay tài năng của mình để buộc người nghe phải chấp nhận. Tuy nhiên, cũng phải khéo léo, sử dụng lời nói khiêm cung, nhẹ nhàng tránh sự gay gắt, gây tranh cãi, làm không khí căng thẳng, mà công việc không hiệu quả.
Đa phần con người thích thể hiện mình, muốn mình nổi bật, được nhiều người chú ý. Chính cái tôi này kiềm hãm sức mạnh của tập thể. Ưu thế của mỗi cá nhân không được phát huy vì mọi người không biết lắng nghe và hỗ trợ nhau. Thậm chí, có những ý kiến trái chiều gây mâu thuẫn, xung đột giữa các thành viên khiến nhóm tan vỡ. Những lúc này mỗi người cần hạ thấp cái tôi, cái “anh hùng cá nhân” của mình xuống để đóng góp xây dựng trên tinh thần vì lợi ích chung, đây sẽ là chìa khóa cho sự thành công được trọn vẹn nhất.
Ý kiến của mỗi thành viên có thể khác biệt nhau, thậm chí là bất đồng. Ta cần hiểu rằng, khác nhau để bổ sung cho nhau, hỗ trợ nhau cùng hướng đến mục tiêu chung với góc nhìn đa chiều hơn, chứ không phải để đối đầu. Do đó, ta cần tránh thái độ vội vàng bác bỏ mà nên khách quan tìm điểm tốt, điểm hợp lý trong đó để đồng tình hay tìm đâu là sự khác biệt để so sánh và tìm ra phương án tối ưu nhất.
Ý kiến của ta đưa ra khi được mọi người đồng ý, ta nên đón nhận với tâm thế bình thản, không tự hào, kiêu mạn.
Đối với những ý kiến chưa được tán thành, ta cũng không vì thế mà bất mãn, tự ái. Đôi khi ta cần nép mình trong tổ chức mà buông bỏ, không quá coi trọng ý nghĩ của mình để thu nhỏ bản ngã, vì hiệu quả công việc chung.
Khi công việc chung được thành công, thì nên hiểu đó là kết quả từ nỗ lực của tập thể, ta không nên chấp công vào những việc mình làm được.
Nếu gặp thất bại thì ta không nên đổ lỗi cho nhau, mà hãy tự quay lại xét lỗi của chính mình, đồng thời, cả nhóm cần ngồi lại phân tích để rút kinh nghiệm.
Nhiều người vì sợ cực cho bản thân nên tránh né công việc thuộc trách nhiệm của mình hoặc không chủ động nhận thêm việc để hỗ trợ các thành viên khác. Từ đó, gây ra sự bất bình đẳng, mất đoàn kết và gây ảnh hưởng đến hiệu quả chung của nhóm.
Đôi lúc chúng ta hay săm soi lỗi của người, nhưng với bản thân thì dễ dãi bỏ qua. Điều này khiến ta trở thành người hẹp hòi, khắc nghiệt trong mắt người khác. Ta nên tránh nói xấu, chê bai lỗi của người khác vì sẽ mất đi sự gắn kết của nhóm. Ta cần đưa ra những nhận xét đánh giá chính xác, khách quan, không nên dựa trên suy nghĩ vội vàng, cảm tính.
Việc ôm đồm quá nhiều nhiệm vụ, vai trò, vừa khiến bản thân mệt mỏi, vừa thể hiện sự ích kỷ, dẫn đến hiệu quả công việc bị giảm sút. Chúng ta phải làm sao để mỗi thành viên trong nhóm đều có nhiệm vụ, được đóng góp vào công việc chung. Người việc gì cũng muốn giành làm hết một mình là người dễ có bản ngã cao.
Sự đố kỵ khi thấy người khác giỏi hơn mình là tâm lý tự nhiên của con người. Tâm lý này ngấm ngầm thúc đẩy chúng ta tìm mọi cách triệt tiêu tài năng của nhau, cũng như giấu giếm kinh nghiệm thành công cho riêng mình. Chính điều này làm kiềm hãm sự phát triển của cả nhóm. Lợi ích nhóm phải được đặt lên hàng đầu, mỗi người cần gạt đi tâm lý bất thiện này để đoàn kết, nâng nhau tiến lên.
Trong một nhóm có nhiều loại hình công việc khác nhau, có những công việc quan trọng, có thể tạo thành tích cá nhân hoặc tạo nhiều công đức hơn những việc khác. Bản thân mỗi người không được giành phần hơn, mà phải chủ động nhận những công việc phù hợp với năng lực của mình để đóng góp được nhiều nhất. Trong trường hợp cần thiết, mình chủ động chọn và chấp nhận làm cả những công việc nhỏ bé, tầm thường để hoàn thành mục tiêu chung của nhóm.
Lời kết.
Muốn đi nhanh thì đi một mình, muốn đi xa thì hãy đi cùng với nhau. Chúng ta rất cần nhau để cùng làm nên những việc cao đẹp, lớn lao, trong đó có việc đem đạo lý đến cho mọi người. Hãy nguyện gác lại lợi ích riêng tư để hợp tác, nỗ lực cùng nhau vì những lí tưởng cao đẹp.
BÀI ĐỌC THÊM
LÀM VIỆC NHÓM
Làm việc nhóm (team work) phải trở thành kỹ năng chuyên sâu của tất cả người Việt Nam, nhất là thanh niên. Nhưng muốn giỏi làm việc nhóm thì ta phải rèn luyện tâm hồn mình có những tính chất này:
- Không thích làm việc một mình, thích làm chung với nhiều người.
- Trao đổi với nhau thẳng thắn chân tình về việc hy sinh quyền lợi danh dự cá nhân để đặt việc phối hợp hành động lên trên, vì thà mất lòng trước được lòng sau.
- Biết rõ công việc của nhau để hỗ trợ, phối hợp ăn ý.
- Thường tự nhắc mình không được giành sự nổi trội cá nhân, mà chỉ thật lòng muốn hỗ trợ bạn hơn.
- Lấy mục tiêu chính là sự thành công của công việc, tuyệt đối không ngấm ngầm khởi ý niệm mưu tìm lợi ích cá nhân.
- Khởi được tâm yêu thương đồng đội
- Nhưng đừng quá tin, đừng ỷ lại vào bạn, vì chưa chắc bạn giỏi, chưa chắc bạn thật lòng, luôn phải cảnh giác.
- Biết nhân quả công bằng, ai giỏi làm việc nhóm thì không bị cô đơn, đời luôn có quyến thuộc, niềm vui.
Cha mẹ phải dạy con cách làm việc nhóm, nhà trường phải dạy học sinh cách làm việc nhóm, chúng thanh niên phải thảo luận về kỹ năng làm việc nhóm, đạo tràng tuyên truyền cách làm việc nhóm vào cộng đồng. Nhiều người yêu thích làm việc nhóm thì đất nước sẽ khá lên.
Nguồn: Thiền Tôn Phật Quang


