Có những trường hợp ta bắt buộc tiếp xúc do nghề nghiệp liên quan đến độ cao (nghề xây dựng, thợ điện, lính cứu hỏa, tiếp viên, phi công,...), những lúc như leo núi, đến nhà cao tầng, sửa chữa trên cao,… hoặc những trường hợp khẩn cấp bất ngờ như gặp sự cố, tai nạn. Dù muốn hay không, ai cũng cần có sự trang bị cho bản thân về cả kiến thức, kỹ năng và tâm lý để đảm bảo an toàn cho chính mình và mọi người xung quanh.
Dù sức khỏe tốt nhưng khi tiếp xúc với độ cao nhất định nếu ta có cảm giác tim đập nhanh, hoa mắt, chóng mặt, muốn ngã là đã mắc chứng “sợ độ cao”. Sợ độ cao là bản năng tự nhiên của con người, để khắc phục tình trạng này, ta cần:
Tập làm quen, đối mặt, tiếp xúc với độ cao, ban đầu làm quen ở độ cao vừa phải, sau đó tăng tiến dần.
Rèn luyện thể lực, tăng cường sức khỏe để tinh thần mạnh lên.
Ta nên biết rằng chứng sợ độ cao cũng do nghiệp quá khứ nên phải lễ Phật sám hối, phóng sanh làm phước, hỗ trợ người khác trong việc ứng cứu tai nạn.
Đối với những nghề bắt buộc phải làm việc với độ cao, ta cần tìm hiểu kỹ lưỡng và tự giác tuân thủ nghiêm ngặt các quy định nghề nghiệp, kỷ luật lao động, các quy tắc đảm bảo an toàn, hiểu và có kỹ năng xử lý hiệu quả các trường hợp bất ngờ có thể xảy ra. Cần duy trì kênh liên lạc giữa người trên cao và người ở dưới để phối hợp hành động nhịp nhàng, chính xác, nhanh chóng và khắc phục kịp thời khi có sự cố.
Có trường hợp ta phải làm việc thường xuyên ở một độ cao nhất định (khi lên cao trên 2000m), không khí loãng sẽ dễ mắc phải triệu chứng “say độ cao” dẫn đến bị đau đầu dữ dội, buồn nôn, mệt mỏi, chóng mặt, buồn ngủ, mất ngủ, phù phổi, phù não, phù ngoại biên (sưng ở tay, chân, và mặt), viêm phế quản, … Để khắc phục được tình trạng này ta nên tập thích nghi với độ cao qua việc tăng cường hô hấp, sử dụng các túi nén khí và oxi, sử dụng thuốc chuyên dụng.
Trong mỗi hộ gia đình hay tổ chức nên trang bị đầy đủ các thiết bị, phương tiện bảo hộ dụng cụ phục vụ cho việc tiếp xúc với độ cao (dàn chống, thang nâng, bệ đỡ, bộ đàm, dây an toàn, lưới, đệm, thang chữ A, thang dây, thang leo vững chắc… ) để sử dụng trong trường hợp cần thiết. Kiểm tra định kỳ, bảo dưỡng thường xuyên để hạn chế tối đa sự cố hư hỏng trong lúc hỗ trợ công việc trên cao.
Có những trường hợp bắt buộc phải di chuyển trên cao, việc đi lại, di chuyển phải hết sức cẩn trọng, khéo léo, nhất là vào những nơi không bằng phẳng, trơn dốc,… Không leo trèo vội vàng, mang vác vật nặng, cồng kềnh gây nguy hiểm.
Làm việc trên cao dễ bị gió mạnh rung lắc không giữ được thăng bằng,... ta nên có các kỹ năng khắc phục khéo léo như đu người, leo trèo, bám víu vào các điểm tựa vững chắc. Bên cạnh đó, khi làm việc trên giàn giáo hoặc cột điện cao, ta chú ý tập trung, không nên nhìn xuống mặt đất hoặc nhìn lên trời tránh gây nên hiện tượng ảo giác, khiến ta bị mất thăng bằng, dễ dẫn đến tình trạng rơi ngã.
Khi làm việc trên cao ta cần chú ý đến yếu tố môi trường xung quanh (cây cối, dây điện,...) làm cản trở tầm nhìn gây nguy hiểm cho mình và cho người. Hạn chế tiếp xúc, làm việc trong các trường hợp thời tiết bất lợi: thiếu ánh sáng, mưa to, giông bão, gió mạnh,….Cẩn thận không để rơi rớt vật từ trên cao xuống gây nguy hiểm. Đồng thời người ở dưới khi đi vào vùng thi công ở trên cao bắt buộc phải có mũ bảo hiểm.
Khi thực hiện các biện pháp thi công, thiết kế cần đưa ra các biện pháp an toàn để phòng ngừa rơi, té ngã từ trên cao. Trong một số trường hợp cần sáng tạo ra những dụng cụ, thiết bị để đảm bảo điều kiện làm việc an toàn cho người lao động, ví dụ như ta có thể chăng lưới, đệm,… đỡ người nếu có trường hợp té ngã. Khi gặp tình huống xấu xảy ra, giữ tâm lý thật bình tĩnh, cố gắng tìm nơi chắc chắn để bám víu và kêu gọi sự giúp đỡ của người khác.
Cần lưu ý về chế độ nghỉ ngơi và dinh dưỡng để bảo đảm sức khỏe và sự tỉnh táo. Nước uống cũng là một yếu tố nên đặc biệt chú trọng vì cơ thể thường xuyên bị mất nước trong điều kiện nắng và gió nhiều ở trên cao. Thường xuyên kiểm tra sức khỏe người lao động trong môi trường trên cao, đặc biệt là sức khỏe tinh thần và tiền sử những bệnh có nguy cơ gây ra sốc, co giật, bất tỉnh đột ngột.
Tập luyện võ thuật, khí công đều đặn cũng cho ta một thể chất khỏe mạnh, đặc biệt là đôi chân vững chắc sẽ giúp ta đứng vững hơn khi tiếp xúc với độ cao, hoặc tiếp đất an toàn hơn trong trường hợp không may bị ngã từ trên cao.
Tích cực chia sẻ những kinh nghiệm, kỹ năng, kiến thức về tiếp xúc với độ cao để mọi người cùng biết. Việc này cũng là một cách gieo nhân để ta thêm vững vàng, bản lĩnh, thành thạo khi tiếp xúc với độ cao.
Tránh tuyệt đối tâm lý và hành vi gây ra sự chủ quan, phân tâm, lơ là, xem nhẹ an toàn khi tiếp xúc với độ cao. Vì khi ta cẩn thận chẳng những đem lại an toàn cho bản thân mà còn mang đến sự an tâm, tin tưởng và niềm vui cho đồng nghiệp và những người xung quanh.
Khi làm việc trên cao thì phải kiểm tra độ an toàn, chắc chắn của dàn giáo. Chỉ dùng các thiết bị được kiểm định và có chức năng nâng người làm việc trên cao. Không dùng các xe nâng (forklift) để nâng người làm việc trên cao vì các thiết bị này chủ yếu thiết kế để nâng hàng hóa nên sẽ không đảm bảo an toàn khi nâng người.
Bản lĩnh của người đệ tử Phật:
Là một người đệ tử Phật là phải cố gắng từng ngày hoàn thiện nhân cách cũng như kỹ năng cần có trong cuộc sống, không còn sợ bất cứ điều gì dù rất khó khăn, nguy hiểm, trong đó có việc tiếp xúc với độ cao. Đối với nỗi sợ hãi, ta càng lẩn tránh thì càng hiện hữu trong tâm, làm khống chế hành động, suy nghĩ của ta làm cho ta trở thành con người nhút nhát, yếu đuối.
Tinh tấn tu tập thiền định, làm cho tâm ta an tĩnh, kiểm soát được tâm mình tốt hơn, không còn bị chi phối bởi nỗi sợ hãi thẳm sâu hay ngoại cảnh bên ngoài, dễ duy trì sự tập trung cao độ. Từ đó có sự can đảm, bình tĩnh khi tiếp xúc với độ cao, khả năng làm việc ở trên cao theo đó cũng tốt dần lên.
Tiếp xúc với độ cao luôn tiềm ẩn nguy hiểm gây ra hậu quả nghiêm trọng nếu ta thiếu hiểu biết và yếu về kỹ năng. Khắc phục được điều này với lòng can đảm sẽ mở ra cơ hội cho chúng ta tạo được công đức lành: phòng tránh tai nạn, gìn giữ sự bình an, thể hiện được đạo đức và tình yêu thương đối với con người.
Lời kết.
Làm quen và rèn luyện các kỹ năng tiếp xúc với độ cao là một bản lĩnh cần có của người đệ tử Phật để trở thành con người toàn diện, để thích nghi hơn với các điều kiện, tình hình khác nhau trong cuộc sống và có thể giúp đỡ, ứng cứu người trong những trường hợp cần thiết.
BÀI ĐỌC THÊM
Một số nguyên tắc làm việc trên cao
Khi làm việc từ cao độ từ 2m so với mặt sàn trở lên phải sử dụng dây đai an toàn
Trước khi bắt tay vào làm việc phải kiểm tra sơ bộ tình trạng giàn giáo, sàn thao tác, thang, lan can an toàn…cũng như chất lượng của các phương tiện bảo vệ cá nhân được cấp phát. Nếu thấy khuyết điểm thì phải có biện pháp sửa chữa hoặc thay thế mới được làm việc.
Các lỗ mà người dễ lọt qua trên mặt sàn, trên tường phải được bịt lại, rào lại, hoặc đặt tín hiệu báo nguy hiểm.
Việc đi lại, di chuyển chỗ làm việc phải thực hiện theo đúng nơi, đúng tuyến qui định, cấm leo trèo để lên xuống vị trí ở trên cao, cấm đi lại trên đỉnh tường, đỉnh dầm, xà, dàn mái và các kết cấu đang thi công khác.
Lên xuống ở vị trí trên cao phải có thang bắc vững chắc. Không được mang vác vật nặng, cồng kềnh khi lên xuống thang.
Cấm đùa nghịch, leo trèo qua lan can an toàn, qua cửa sổ.
Không được đi dép lê, đi giày có đế dễ trượt.
Trước và trong thời gian làm việc trên cao không được uống rượu, bia, hút thuốc lào.
Công nhân cần có túi đựng dụng cụ, đồ nghề, cấm vứt ném dụng cụ, đồ nghề hoặc bất kỳ vật gì từ trên cao xuống.
Lúc tối trời , mưa to, giông bão, hoặc có gió mạnh từ cấp 5 trở lên không được làm việc trên dàn giáo cao, ống khói, đài nước, cột tháp, trụ hoặc dầm cầu, mái nhà 2 tầng trở lên, vv.


