Con người đang sống giữa một thế giới văn minh, nơi có nền khoa học kỹ thuật ngày càng một phát triển. Vì thế, khi chúng ta không lao động, không học tập một ngày, không tư duy và sáng tạo đồng nghĩa với việc ta đã đi thụt lùi lại so với thế giới. Do đó, rèn luyện sự sáng tạo mới, và cố gắng làm hay hơn nữa sẽ là trách nhiệm mà người trẻ phải gánh trên vai, phải nỗ lực rèn luyện để đất nước mình không chỉ là đất nước đạo đức, nghĩa tình, thông minh mà còn đóng góp được cho sự hòa bình thịnh vượng của thế giới.
Tính sáng tạo là vượt qua những rập khuôn, cứng nhắc, luôn biết sáng tạo để hoàn thành công việc nhanh hơn, tốt hơn, không nên cố chấp những đường lối cũ không mang lại hiệu quả, lợi ích. Ta cố gắng lao động, suy nghĩ cách làm mới để thúc đẩy sự tư duy, sáng tạo trong mọi lĩnh vực.
Tư duy sáng tạo chính là chìa khóa đưa thế giới không ngừng phát triển, nhờ có tư duy sáng tạo sẽ giúp con người khám phá, phát minh ra những công trình vĩ đại đóng vai trò quan trọng trong việc làm thay đổi xã hội, giúp xã hội có những bước tiến dài trong lịch sử.
Sáng tạo vì tình thương với nhân loại và lợi ích cộng đồng chứ không nên chỉ vì sự ích kỉ của bản thân (danh lợi, thú vui,…). Bởi lẽ, chính lý tưởng phụng sự mạnh mẽ sẽ giúp ta có nhiều ý tưởng sáng tạo mang nhiều lợi ích để đóng góp cho cuộc đời, từ đó ta có phước hơn. Nếu chỉ vì ích kỉ cá nhân, sáng tạo dễ trở nên vô nghĩa, thậm chí trở thành công cụ gieo rắc tai ương, khiến ta tổn phước.
Người thường suy tư, trăn trở, lo những nỗi lo chung của nhân loại sẽ có nhiều ý tưởng sáng tạo. Khi trong đầu mình khắc khoải những nỗi lo chung thì ta dễ thấy được những nhu cầu của người khác. Thấy những cái chưa tốt, chưa đẹp trong xu hướng của thời đại rồi từ đó dễ có những ý tưởng độc đáo, hay hơn, tốt hơn để đáp ứng cho xã hội.
Khi có ý tưởng hay, ta nên chia sẻ cho mọi người cùng biết và tham gia thực hiện ý tưởng đó. Đồng thời, ta nên khiêm tốn không ngừng học tập; biết ngưỡng mộ những vĩ nhân một cách thật lòng; khuyến khích cũng như hỗ trợ mọi người tạo ra những sản phẩm mới, ý tưởng mới có ích. Đó là những nhân lành đưa đến sự sáng tạo tuyệt vời ở mai sau.
Trước khi muốn sáng tạo, ta phải hiểu rất rõ những vấn đề liên quan, dành thời gian để nghiên cứu thật kỹ. Sau đó, lấy việc bắt chước làm tiền đề cho sự sáng tạo. Ta bắt chước những cái hay, tốt đẹp của những điều sẵn có, rồi từ đấy tìm cách sáng tạo dần lên để cải tiến cho tốt hơn.Trong quá trình sáng tạo, có khi chúng ta phải chấp nhận những rủi ro nhất định, để đạt được mục đích đề ra. Ta cần cố gắng tìm cách giảm thiểu rủi ro đó, nhờ vậy mà ý chí tích cực sáng tạo của ta cũng có cơ hội phát triển hơn.
Con người luôn có những ý tưởng, suy nghĩ mới mẻ bất chợt nhưng chúng ta thường không ghi nhận lại để rồi chúng vụt đi. Hãy ghi chép lại những điều này bởi biết đâu một ngày nào đó ta sẽ dùng nó, kết nối với những thứ khác để sáng tạo ra những điều tuyệt vời.
Một cách khác để tạo nên sự sáng tạo và tư duy đó là chúng ta nên đặt những câu hỏi vì sao hay có những thắc mắc về mọi vấn đề trong cuộc sống, đặc biệt là những vấn đề đang được đề cập. Khi đó, sẽ kích thích não bộ phát triển và sáng tạo ra những điều mới mẻ. Tuyệt đối không nên chấp nhận một cách mù quáng và thành kiến vì khi đó sẽ theo lối mòn tư duy, nhìn nhận vấn đề không sâu sắc.
Không ngừng rèn luyện, trau dồi và hoàn thiện chuyên môn, kỹ năng, nghiệp vụ của mình để phát triển và tạo ra hiệu quả trong công việc. Từ việc rất vững vàng trong vốn kiến thức và kỹ năng của mình sẽ làm nền tảng cho sự tư duy sáng tạo, tìm tòi phương pháp mới để nâng cao chất lượng lao động trong tương lai.
Khuyến khích, phát huy tính sáng tạo của tập thể, có nhiều người cùng tham gia, làm việc nhóm, như vậy sẽ giúp ta có những sáng tạo mới hoàn thiện hơn và cũng thêm sự đoàn kết, gắn bó.
Không nên quá căng thẳng với những công việc quen thuộc hàng ngày, bởi điều đó sẽ giết chết khả năng tư duy sáng tạo của ta lúc nào không hay. Hãy dành thời gian cho các hoạt động nghệ thuật như: nghe nhạc, xem phim, hội họa,... tìm kiếm những trải nghiệm mới để đầu óc được thanh thản, thoải mái; từ đó phát triển được khả năng sáng tạo.
Đọc sách, tìm hiểu về các loại kiến thức khác nhau, không chỉ là kiến thức liên quan đến công việc của mình sẽ giúp ta có tư duy tổng hợp. Bên cạnh đọc, hãy tiếp xúc, trao đổi với nhiều người ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Thông qua trò chuyện, những ý tưởng đột phá sẽ phát sinh.
Khi làm bất cứ điều gì chúng ta phải tập trung, làm sao cho kỹ lưỡng nhất, thậm chí làm tốt hơn cái mình nghĩ có thể làm được. Đồng thời ta luôn suy nghĩ “như thế vẫn chưa đủ”, vẫn còn cái gì đó hay hơn để từ đó luôn tìm tòi, phát triển cải thiện mỗi ngày, tránh tâm lý chủ quan, tự mãn.
Ta rèn luyện tính sáng tạo từ việc cố gắng nhìn nhận sâu sắc mỗi vấn đề theo những cách khác với thông thường. Tức là nhìn mọi thứ từ các góc độ, khía cạnh khác nhau sao cho tinh tế và thực tế nhất có thể. Hãy lắng nghe những góp ý từ người khác để thấy cái hay của mọi người, đặt tâm mình vào sự thành công, lợi ích chung của cộng đồng, không nhìn theo những cách bị hạn chế bởi thói quen, phong tục, tiêu chuẩn ích kỉ của bản thân mình.
Không nên ỷ lại vào những điều sẵn có vì sẽ khiến ta trở nên chậm chạp, không muốn động não khi có vấn đề cần giải quyết. Như thế khả năng tư duy, sáng tạo bẩm sinh sẽ dần biến mất và ta trở thành kẻ thụ động, không có những sáng tạo riêng. Hãy là người năng động, xắn tay vào giải quyết mọi vấn đề dù khó hay dễ.
Nhà trường nên có các buổi học hấp dẫn, thu hút để định hướng cho thế hệ trẻ về sự sáng tạo, khuyến khích được các em có mong muốn chế ra sản phẩm nào đó bán ra cả thế giới phải mua vì chúng tinh tế đến mức không chê vào đâu được. Có như thế thì đất nước ta mới phát triển mạnh sánh vai với các cường quốc năm châu.
Siêng năng lễ Phật, tọa thiền, tập khí công, tu dưỡng đạo đức và làm việc phước lành sẽ làm lắng xuống những vọng tưởng lăng xăng không cần thiết, giúp khai mở trí tuệ, từ đó ta dễ dàng nghĩ ra những ý tưởng, sáng tạo mới. Sự sáng tạo tiêu tốn rất nhiều năng lực trí não. Vì vậy ta cần áp dụng phương pháp thiền định, khí công chuẩn xác vào cuộc sống để nuôi dưỡng và phát huy sức hoạt động của não bộ, xây dựng nền tảng vững chắc cho sự sáng tạo.
Đôi khi ta có những ý tưởng rất hay, rất độc đáo nhưng chưa được áp dụng ngay vào công việc, cuộc sống vì điều kiện thực tế còn thiếu (chi phí, công sức, rủi ro, …). Thay vì chấp ý hay thất vọng, ta nên tư duy, tìm cách làm hay hơn nữa, sáng tạo hơn nữa để hoàn thiện ý tưởng đó thêm, dễ áp dụng vào công việc và cuộc sống hơn.
Nếu ta thường xuyên có được những sáng tạo mới thì cần hiểu rằng đây cũng là phước mà mình đã gieo trong quá khứ. Ta không nên kiêu mạn, vì theo nhân quả, tự hào hay khoe khoang về điều gì ta sẽ dần mất điều đó. Thay vào đó, ta nên luôn khiêm tốn, cầu mong cho mọi người luôn sáng tạo hơn mình.
Lời kết
Sáng tạo là con đường đưa nhân loại bước đến tương lai. Đất nước nào có sự sáng tạo vượt trội và áp dụng tốt vào thực tiễn thì sẽ vượt lên dẫn đầu và định hình thế giới. Bằng lương tâm và trí tuệ chúng ta cần hết lòng khuyến khích, hỗ trợ, thúc đẩy sự sáng tạo mọi lúc mọi nơi, mọi lĩnh vực để đưa đất nước vượt lên góp vào sự phát triển chung của thế giới.
BÀI ĐỌC THÊM
CÁI GÌ LÀM CHO SẢN PHẨM CỦA NHẬT TỐT HƠN?
Trong khi nguyên vật liệu giống nhau? Tại sao ta suy nghĩ điều này để biết mà đưa đất nước tiến lên.
Tại vì từ lâu, trong tiềm thức của họ, cha ông họ đã dạy họ: là khi làm điều gì phải tập trung tối đa, tận tụy tối đa, làm hết trách nhiệm tối đa, và làm tốt hơn cái mình có thể làm, thấy được rồi nhưng vẫn chưa được vẫn còn cái gì tốt hơn nữa, sửa cho nó tốt hơn nữa. Chính vì cái họ làm hết sức trách nhiệm đó, mà sản phẩm họ hơn thế giới. Còn ta vậy là được rồi, ta cứ thua thế giới, ta không chế được sản phẩm nào ngon lành để bán được cho thế giới. Mà cứ đi mua đồ của thế giới về xài. Chỉ vì cái tinh thần thôi, chứ nói thông minh, mình không thua Nhật. Nhưng mà làm đồ cứ thua Nhật vì trái tim. Bộ óc ta có thể bằng Nhật, thậm chí có khi hơn Nhật. Nhưng trái tim ta có khi thua Nhật là ta làm không hết trách nhiệm. Ta cứ đi trên đường rồi ta biết, trên con đường ta làm khúc đó mới làm xong, chỗ đó vẫn có chỗ dằn, từ cái cầu nối với con đường cái chỗ đó bị cái khớp gãy, xe đi qua chỗ đó dằn rất khó chịu. Ta sẽ ngạc nhiên vị kỹ sư làm không có trơn tru. Cứ để như vậy vì mình làm không hết trách nhiệm. Ngang đó mình thỏa mãn được rồi, mình nghiệm thu được rồi, nhưng mà với người Nhật họ không chịu. Họ đòi hỏi sự hoàn hảo tối đa, sự cầu toàn tối đa vì người khác, vì cộng đồng. Cầu toàn tối đa cái tinh thần đó làm cho người Nhật vượt lên trên. Còn nếu vì chính mình mà mình cầu toàn tối đa đó là ích kỷ, đó là ác. Ví dụ bây giờ ta đến một cái tiệm ta mua món hàng về cho mình xài, ta phát hiện món đồ đó không tốt, ta chê bai ta trả lại. Bởi vì ta cầu toàn, cái cầu toàn đó cầu cho mình coi chừng đó là cái ác. Nhưng mà khi ta làm sản phẩm gì tặng đời, tặng người, ta cầu toàn đến mức độ hoàn hảo, không thể nào trách được nữa thì cái tâm đó là tâm cực thiện. Ví dụ: ta trở lại việc cắm lọ hoa, đưa ra hai cái lọ hoa ta cắm vậy thấy được không, rồi ta đem lên trưng. Người Nhật họ không, họ cầu toàn, họ nói cái này đem trưng ra cho cộng đồng, cố gắng hoàn hảo hơn, nó có thể hay hơn vậy nữa hay không? Họ ngồi họ tư duy, và họ cắm lại. Chính vì cái cầu toàn cho cộng đồng mình, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng mình quá cao, nên họ đưa ra sản phẩm cực kỳ tốt cho thế giới.
Nguồn: Thiền Tôn Phật Quang (Trích trong bài giảng “ Triết lý sự suy nghĩ” )


